Arsacal
button
button
button
button


Wat voor Koning is Christus?

Een misdienaartje met dat zware boek...

nieuws - gepubliceerd: zondag, 25 november 2018
Hoofdaltaar in Overveen
Hoofdaltaar in Overveen
Het beeldje van de misdienaar in de sacristie
Het beeldje van de misdienaar in de sacristie
De doopvont
De doopvont

Op het feest van Christus Koning was ik in Overveen, waardoor de priesters van groot Haarlem gelegenheid hadden bij het afscheid van plebaan Hein Jan van Ogtrop in de kathedraal te zijn. In de sacristie van Overveen trof ik een leuk beeldje aan van een zwoegende misdienaar...

Doopvont

Overveen heeft een van de oudste neogothische kerken van ons bisdom en de meeste bis­schop­pen van Haarlem liggen daar begraven. Het doopvont, zo vertelde de koster me, is een neogothische kopie van een middeleeuws, gothisch doopvont uit Zutfen dat bij de beeldenstorm in de Reformatie - zoals veel katholieke kunst - "gestript" werd van alle heiligenbeelden. Die staan er in Overveen natuurlijk gewoon weer op. De schola cantorum Kennemerland zong de Gregoriaanse gezangen van deze dag bepaald niet onverdienstelijk en de zeer vitale 92 jaar oude organist was de trap naar het doxaal opgeklommen om de sterren van de hemel te spelen. Na afloop heb ik de parochianen kunnen ontmoeten die voor het koffie-drinken naar de parochiezaal waren gekomen.

Beeldje

Het beeldje van de misdienaar in de sacristie gaat duidelijk nog over de Tridentijnse Mis: het joch heeft dat zware misboek op de lezenaar in handen, dat een misdienaar destijds moest overdragen van de epistel- naar de evangeliekant. Menig misdienaar heeft in zijn carrière die zware lading weleens laten vallen... Misschien was dat ook dat misdienaartje daar in de sacristie overkomen, want blijkens het onder­schrift - in het Latijn! Ja, toen waren die misdienaars die taal nog aardig machtig - vroeg deze jongen vergiffenis aan de pastoor omdat hij zo slecht had gediend. Dat staat er overigens wel in de conjunctivus die ook een aarzeling of twijfel kan uitdrukken, dus: misschien was het alles bij elkaar toch ook weer niet zo slecht....

Evensong

Op zaterdag 15 december om 17.00 uur zal ik weer in deze kerk zijn voor het celebreren van de Evensong, die opnieuw een mooi gebeuren belooft te worden op weg naar het kerstfeest.

HOMILIE

Van huis uit katholiek?


Het zal lang niet voor ieder van ons
op dezelfde manier gelden,
maar als U gelovig bent,
het geloof gevonden hebt
als een waarde, een schat in uw leven,
dan is er toch ergens een moment
of een periode in uw leven geweest,
waardoor dat zo gekomen is.
Wie van huis uit
het katholieke geloof heeft meegekregen,
heeft natuurlijk meegemaakt
dat er thuis een katholieke sfeer was;
sommigen onder ons hebben meegemaakt
- zoals ik -
dat thuis de rozenkrans werd gebeden,
een morgen- en avondgebed
en bidden voor en na het eten.
In een katholiek gezin was het dat vroeger
wel zo’n beetje,
want in de meeste gezinnen
werd er niet zo veel over het geloof gesproken.

De kokosmat

Geloofsopvoeding gebeurde op school.
Maar die katholieke sfeer thuis
heeft lang niet iedereen
als positief ervaren en meegenomen in het eigen leven;
soms hoor je mensen vijftig jaar later
nog klagen over de kokosmat
waarop ze knielden
bij het bidden van de rozenkrans!
En sommige mensen - misschien ook onder ons -
hebben het katholieke geloof
pas veel later ontdekt,
zijn op latere leeftijd katholiek geworden.

Hoe kreeg je een band?

Maar voor ieder van ons geldt:
er is op een gegeven moment
toch iets gebeurd
waardoor dat geloof
- dat we misschien als kind al hebben meegekregen
of wat we later hebben ontdekt -
ook iets van onszelf is geworden;
dat heeft met geloofservaring te maken:
op een bepaald moment
of in een bepaalde periode
is dat geloof
iets voor ons per­soon­lijk gaan betekenen
en kregen we zelf een relatie,
een band met God.
We zijn vaak niet gewend
om daar veel over te praten;
soms worden we gewaar
dat een ander een band heeft met God
als we iemand zien bidden,
ontroerd zien raken,
een diepe vrede en vreugde zien uitstralen
of als hij of zij dankbaarheid uit;
aan zulk soort uitingen
kunnen we soms bemerken
dat iemand Gods aanwezigheid
in zijn of haar leven ervaart.

“Nood leert bidden”
zeggen we wel
en daar zit iets in:
bij grote moeilijkheden, bij lijden en verdriet,
worden we met iets geconfronteerd
waar we niet echt om heen kunnen,
we worden dan bijna gedwongen
om over het leven en de zin ervan
na te denken op een heel existentiële, per­soon­lijke manier.

Bazige titels

Wie vieren vandaag
het feest van Christus Koning,
maar Jezus komt nu niet naar voren
op een manier die je bij een koning
zou verwachten.
Hij staat geboeid voor Pilatus,
Hij is aan hem overgeleverd
als een opruiende crimineel
en Hij is al bijna veroordeeld tot het kruis,
dus zeker is Hij geen
imposante, machtige verschijning, integendeel.
“Ja, koning ben ik” zegt Jezus,
maar: “Mijn koning­schap is niet van deze wereld”.
Koning-zijn heeft normaal natuurlijk met heersen te maken,
met het voor het zeggen hebben,
heer en meester zijn.
En zo wordt Jezus ook aangesproken
als Heer en Meester en Koning.
Het zijn bazige titels
en Jezus is dus geen gewone koning.
Want een koning kan wel
veel van de sfeer in zijn land bepalen,
hij kan echter niet heersen over de harten en geesten
 van de mensen.
De gedachten zijn vrij.

Zelf gaan kiezen...

Dat is nog zoals in dat katholieke gezin:
de ouders leven het voor,
zij geven een katholieke sfeer mee,
maar uiteindelijk zullen de kinderen
zelf gaan kiezen
en als zij voor God, voor geloof en kerk kiezen,
zullen ze dat doen
omdat hun hart ergens is geraakt,
omdat zij een innerlijk aanvoelen hebben gekregen
dat God bestaat en er voor ons is.

Geraakt worden

Dat is de koning die Christus
uiteindelijk voor ons wil zijn:
“Al wie uit de waarheid is,
luistert naar mijn stem”.
Hij wil niet een koning zijn van dwang en plicht,
maar een koning die onze harten heeft gewonnen
omdat dat hart van ons in Zijn stem, in Zijn woord, in Zijn persoon
iets heeft herkend,
dat ons raakt, waarin ons hart liefde en waarheid herkent.
Geen aardse koning dus,
maar een koning van de harten.

Hoe kan het gebeuren?

Wat kunnen wij doen
om die relatie van hart tot hart te krijgen?
En om anderen te helpen
zo’n band met God te ontdekken?
Het eerste is denk ik wel
dat we proberen ons eigen hart zuiver te houden,
eerlijk en oprecht,
zodat het open kan zijn
voor het waren en goede.
Wie vast zit in verkeerde dingen
of al vol zit met de eigen dingen,
heeft de toegang tot zijn hart
zo’n beetje geblokkeerd.
Maar die openheid kan komen
door een mooie ervaring,
een mooie plaats die we bezoeken
of een moeilijke periode die we meemaken,
waarin onze zekerheden
toch niet zo zeker blijken te zijn.

Ruimte, stilte, reflectie, verwondering, bewondering
dat zijn geestelijke plaatsen
waar we Jezus Christus kunnen ontmoeten
als koning ook van ons hart en ons leven. Amen

Terug