In de voetsporen van paus Johannes XXIII

Op bezoek in Sotto il Monte

Tijdens een kort bezoek aan noord-Italië heb ik op 24 au­gus­tus de ver­schil­lende plaatsen bezocht die aan de heilige paus Johannes XXIII her­in­ne­ren.

Paus Johannes XXIII (+ 1963) was afkoms­tig van Sotto il Monte, in de buurt van Bergamo. Die stad was bij­zon­der in het nieuws tij­dens de Corona epidemie, omdat COVID daar bij­zon­der hef­tig insloeg en het leven van veel mensen eiste. Tijdens die epidemie hield de bis­schop een heilige Mis en pro­ces­sie in Sotto il Monte, om de voor­spraak van paus Johannes XXIII te vragen. Daarna nam de ziekte die vanuit Azië waar­schijn­lijk was over­ge­bracht, gelukkig af.

Familie

Paus Johannes XXIII heette Angelo Giuseppe Roncalli en nog steeds zijn fami­lie­le­den van hem in de streek te vin­den. Zo bezochten we een klein hei­lig­dom ter ere van Maria dat werd beheerd door de laatst levende nicht ( 96 jaar) en haar dochter ( zie foto). Een andere nicht van deze paus had in 1944 ver­schij­ningen gekregen van Maria, die momen­teel wor­den onder­zocht. Als plaats van gebed heeft de lokale bis­schop de plek waar dit plaatsvond in Bonate voorlopig goedge­keurd.

Arm maar met een droom...

De familie Roncalli behoorde tot de armste families van Sotto il Monte. Op een van de foto's is het bewijs te zien dat de ge­meen­te steun toekende aan het gezin. De familie woonde met der­tig families in een oude boer­derij, waar men nu het geboor­te­huis van de latere paus kan bewon­de­ren. Vanuit een van de ramen van het huis zag de jonge Angelo de pastoor regel­ma­tig voorbij komen en kreeg toen al het dui­de­lijk verlangen: zoals hij, zo wil ik wor­den. Een oom van Angelo, de enige oom die kon lezen en schrijven, betaalde zijn studies.

Loop­baan

Daarna begon een bij­zon­dere loop­baan. Roncalli werd pries­ter, se­cre­ta­ris van de bis­schop, werd in Rome aan­ge­steld en trad in de diplo­ma­tieke dienst van de heilige Stoel. Als Apos­to­lisch delegaat in Turkije redde hij meer dan twin­tig duizend Joden door zijn Bulgaarse connectie. Na de oorlog werd hij kar­di­naal als Nuntius in Parijs en ver­vol­gens patriarch in Venetië, totdat hij in 1958 tot paus werd gekozen en het tweede Vati­caans concilie afkon­digde.

Heilige Mis

De morgen begon met de heilige Mis in de kapel van het zomerhuis van Angelo Roncalli, een huis dat hij kon huren van een adellijke familie. Daar herinnerde ik in een korte homilie aan drie aspecten van het leven van deze heilige: zijn inzet om Joodse mensen te red­den tij­dens de tweede Wereld­oor­log, het afkon­digen van het tweede Vati­caans concilie, dat een belangrijze gees­te­lij­ke intuïtie was van deze paus om de Kerk bij de tijd te brengen, niet in haar leer, maar in haar apos­to­laat en inzet om het evan­ge­lie te brengen aan de mensen van deze tijd. Het derde aspect was de goed­heid en liefde van deze paus, die ‘de goede paus’ werd genoemd en ieder­een liefde­vol, harte­lijk en met humor bena­derde.

Plaatsen

Naast een rond­lei­ding in het zomerhuis (Ca' Martino) van de paus en diens geboor­te­huis, bezochten we ook de kerk waar hij gedoopt was en de basiliek van Sotto il Monte met de facili­teiten om bedevaar­ders te verwel­ko­men.